Iranian Association for UN Studies Iranian Review for UN Studies 2645-646X 6 1 2026 04 21 International Sanctions and the Iranian Banks: Challenges and Adaptive Strategies «تحریم‌های بین‌المللی و بانک‌های ایرانی: چالش‌ها و راهبردهای تطبیقی» 39 63 234600 10.22034/iruns.2025.544248.1184 EN Zahra Sohrabi Abad PhD Candidate, Faculty of Law (Civil Law Section), University of Ottawa, Canada Amin Jafari Associate Professor of Law at Allameh Tabataba’i University and Associate Researcher at the Institute of Judicial Research of Sorbonne University (Institut de Recherche Juridique de la Sorbonne – IRJS) Journal Article 2025 08 30 This article examines the scope and effectiveness of international economic sanctions, emphasizing their consequences for the civilian population of targeted countries. Focusing on Iran, the study explores how successive rounds of sanctions—imposed by the United States, the European Union, and the United Nations—have profoundly disrupted the country’s banking sector. Sanctions have constrained international transfers, blocked access to global payment infrastructures, and weakened the enforceability of bank guarantees, thereby undermining both public and private banking operations. Our analysis is expanded to consider adaptive strategies and alternatives pursued within Iran, including the use of Islamic finance instruments based on profit-and-loss sharing and qarḍ al-ḥasana mechanism, as well as emerging reliance on blockchain technologies and cryptocurrency mining. The findings further reveal that, despite being justified as “smart” sanctions, these measures have broad and counterproductive effects, eroding financial stability, harming civilians, and raising questions about the credibility of sanctions as instruments of international policy. این مقاله به بررسی ابعاد و کارآمدی تحریم‌های اقتصادی بین‌المللی پرداخته و پیامدهای گسترده آن‌ها بر زندگی روزمره شهروندان کشورهای هدف را برجسته می‌سازد. تمرکز اصلی پژوهش بر تجربه ایران است؛ جایی که دورهای متوالی تحریم‌ها ــ که از سوی ایالات متحده، اتحادیه اروپا و سازمان ملل متحد اعمال شده‌اند ــ نه‌تنها روابط اقتصادی خارجی، بلکه ساختار و کارکرد نظام بانکی کشور را نیز به‌طور جدی دچار اختلال کرده است. این تحریم‌ها با ایجاد محدودیت در انتقالات مالی برون‌مرزی، مسدود کردن دسترسی به زیرساخت‌های بین‌المللی پرداخت و تضعیف قابلیت اجرای ضمانت‌نامه‌های بانکی، توان عملیاتی بانک‌های دولتی و خصوصی را به‌شدت کاهش داده‌اند. پیامدهای چنین محدودیت‌هایی صرفاً به بخش مالی محدود نمی‌ماند، بلکه ثبات اقتصادی کلان را تهدید کرده، فضای سرمایه‌گذاری را ناامن ساخته و اعتماد عمومی به نظام بانکی را تضعیف کرده است. در نتیجه، تحریم‌ها که به‌عنوان ابزاری «هوشمند» معرفی می‌شوند، عملاً آثار ناخواسته و زیان‌باری بر جامعه بر جای می‌گذارند.<br><br><br><br>افزون بر این، تحلیل حاضر به بررسی راهبردهای تطبیقی در داخل ایران نیز می‌پردازد؛ از جمله بهره‌گیری از ابزارهای مالی اسلامی مبتنی بر مشارکت در سود و زیان و سازوکار قرض‌الحسنه، و نیز اتکای نوظهور به فناوری بلاکچین و استخراج رمزارز. یافته‌ها آشکار می‌سازند که تحریم‌ها ــ با وجود توجیه در قالب «تحریم‌های هوشمند» ــ در عمل آثار گسترده و معکوس بر جای گذاشته‌اند؛ ثبات مالی را تضعیف کرده، به معیشت شهروندان آسیب رسانده و پرسش‌های جدی درباره اعتبار تحریم‌ها به‌عنوان ابزاری برای سیاست بین‌الملل مطرح کرده‌اند. http://www.iruns.ir/article_234600_550c89564ab2732da0f92d5542d9455a.pdf